12 maj #102 Dajmy sobie szansę na dezintegrację i odbudowę – psychologia ekstremalna a klimat

Posted at 10:06h in Po co to eko by
0 Likes

Co wiemy o funkcjonowaniu człowieka w sytuacjach i środowiskach ektremalnych? Czy osobiste doświadczenie katastrof pogodowych otwiera oczy na problem zmiany klimatu? Co działa lepiej na wyobraźnię „klimatyczną” – powódź czy susza? Czy zimna zima „zeruje” naszą troskę o klimat i wszystko wraca na stare tory? O tym rozmawiam z psycholożką, badaczką specjalizującą się w analizie zachowania człowieka w sytuacjach ekstremalnych prof. Agnieszką Skorupą. 

Zapraszam na stronę Agnieszki:

Podobne odcinki Po co to eko:

Więcej na poruszane tematy – badania wspominane w rozmowie:

  • Zdrowie publiczne a adaptacja do zmian klimatu (LMICs) > Zapis bibliograficzny (APA7): Scheelbeek, P. F. D., Dangour, A. D., Jarmul, S., Turner, G., Sietsma, A. J., Minx, J. C., Callaghan, M., Ajibade, I., Austin, S. E., Biesbroek, R., Bowen, K. J., Chen, T., Davis, K., Ensor, T., Ford, J. D., Galappaththi, E. K., Joe, E. T., Musah-Surugu, I. J., Nagle Alverio, G., … Berrang-Ford, L. (2021). The effects on public health of climate change adaptation responses: A systematic review of evidence from low- and middle-income countries. Environmental Research Letters, 16(7), Article 073001. https://doi.org/10.1088/1748-9326/ac092c
  • Doświadczenie a dystans psychologiczny (CLT) > Zapis bibliograficzny (APA7): McDonald, R. I., Chai, H. Y., & Newell, B. R. (2015). Personal experience and the ‘psychological distance’ of climate change: An integrative review. Journal of Environmental Psychology, 44, 109–118. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2015.10.003
  • Gorące, suche dni – co zmienia opinię publiczną? > Zapis bibliograficzny (APA7): Marlon, J. R., Wang, X., Mildenberger, M., Bergquist, P., Swain, S., Hayhoe, K., Howe, P. D., Maibach, E., & Leiserowitz, A. (2019). Hot dry days increase perceived experience with global warming. SSRN. https://doi.org/10.2139/ssrn.3453287
  • Huragan Irma jako katalizator zmiany postaw > Zapis bibliograficzny (APA7): Bergquist, M., Nilsson, A., & Schultz, P. W. (2019). Experiencing a severe weather event increases concern about climate change. Frontiers in Psychology, 10, Article 220. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2019.00220
  • Determinanty lęku ekologicznego u dzieci i młodzieży > Zapis bibliograficzny (APA7): Niedzwiedz, C. L., Kankawale, S. M., & Katikireddi, S. V. (2025). Eco-anxiety among children and young people: A systematic review of social, political, and geographic determinants. medRxiv. https://doi.org/10.1101/2023.12.19.23300198
  • Metaanaliza związku lęku ekologicznego z działaniem > Zapis bibliograficzny (APA7): Davì, D., Lo Destro, C., & Melchiori, F. (2026). How does eco-anxiety relate to pro-environmental behavior? A correlational meta-analysis with clinical and social implications. Social Sciences, 15(88). https://doi.org/10.3390/socsci15020088
  • Rozpowszechnienie lęku ekologicznego na świecie > Zapis bibliograficzny (APA7): Gallè, F., Valeriani, F., De Giorgi, A., Grassi, F., Mazzeo, E., Napoli, C., & Protano, C. (2025). Assessing the presence of eco-anxiety in the general population: A systematic review, meta-analysis and meta-regression. Healthcare, 13(2716). https://doi.org/10.3390/healthcare13212716 
  • Natura i znaczenie subiektywnego doświadczenia zmian klimatu > Zapis bibliograficzny (APA7): Reser, J. P., & Bradley, G. L. (2020). The nature, significance, and influence of perceived personal experience of climate change. WIREs Climate Change, 11(5), e668. https://doi.org/10.1002/wcc.668 
  • Lęk ekologiczny i jego implikacje zdrowotne > Zapis bibliograficzny (APA7): Boluda-Verdú, I., Senent-Valero, M., Casas-Escolano, M., Matijasevich, A., & Pastor-Valero, M. (2022). Fear for the future: Eco-anxiety and health implications, a systematic review. Journal of Environmental Psychology, 84, 101904. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2022.101904 
  • Rola percepcji ryzyka w adaptacji do zmian klimatu > Zapis bibliograficzny (APA7): Van Valkengoed, A. M., Perlaviciute, G., & Steg, L. (2023). From believing in climate change to adapting to climate change: The role of risk perception and efficacy beliefs. Risk Analysis, 43(10), 2035–2050. https://doi.org/10.1111/risa.14193 
  • Lęk, zmartwienie i żal w dobie kryzysu klimatycznego > Zapis bibliograficzny (APA7): Ojala, M., Cunsolo, A., Ogunbode, C. A., & Middleton, J. (2021). Anxiety, worry, and grief in a time of environmental and climate crisis: A narrative review. Annual Review of Environment and Resources, 46, 35–58. https://doi.org/10.1146/annurev-environ-012220-022716 
  • Lęk klimatyczny jako odpowiedź psychologiczna > Zapis bibliograficzny (APA7): Clayton, S. (2020). Climate anxiety: Psychological responses to climate change. Journal of Anxiety Disorders, 74, 102263. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2020.102263 
  • Wpływ zmian klimatu na zdrowie psychiczne – przegląd systematyczny > Zapis bibliograficzny (APA7): Cianconi, P., Betrò, S., & Janiri, L. (2020). The impact of climate change on mental health: A systematic descriptive review. Frontiers in Psychiatry, 11, 74. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2020.00074 
  • Więcej gadania, mniej działania? Pogoda a zachowania proekologiczne > Zapis bibliograficzny (APA7): Rüttenauer, T. (2024). More talk, no action? The link between exposure to extreme weather events, climate change belief and pro-environmental behaviour. European Societies, 26(4), 1046–1070. https://doi.org/10.1080/14616696.2023.2277281 
  • Czy ofiary powodzi bardziej martwią się zmianami klimatu? > Zapis bibliograficzny (APA7): Whitmarsh, L. (2008). Are flood victims more concerned about climate change than other people? The role of direct experience in risk perception and behavioural response. Journal of Risk Research, 11(3), 351–374. https://doi.org/10.1080/13669870701552235
  • Konfrontacja ze zmianą klimatu – „widzieć” to więcej niż „wierzyć” > Zapis bibliograficzny (APA7): Reser, J. P., Bradley, G. L., & Ellul, M. C. (2014). Encountering climate change: 'seeing’ is more than 'believing’. WIREs Climate Change, 5(4), 521–537. https://doi.org/10.1002/wcc.286
  • Znaczenie atrybucji – dlaczego przypisywanie zjawisk klimacie ma znaczenie > Zapis bibliograficzny (APA7): Ogunbode, C. A., Demski, C., Capstick, S. B., & Sposato, R. G. (2019). Attribution matters: Revisiting the link between extreme weather experience and climate change mitigation responses. Global Environmental Change, 54, 31–39. https://doi.org/10.1016/j.gloenvcha.2018.11.005
  • Miejsce, bliskość i postrzegana szkoda – wpływ wydarzeń ekstremalnych > Zapis bibliograficzny (APA7): Zanocco, C., Boudet, H., Nilson, R., Satein, H., Whitley, H., & Flora, J. (2018). Place, proximity, and perceived harm: extreme weather events and views about climate change. Climatic Change, 149, 349–365. https://doi.org/10.1007/s10584-018-2251-x
  • Rola bliskości i osobistego doświadczenia w Norwegii > Zapis bibliograficzny (APA7): Lujala, P., Lein, H., & Rød, J. K. (2015). Climate change, natural hazards, and risk perception: the role of proximity and personal experience. Local Environment, 20(4), 489–509. https://doi.org/10.1080/13549839.2014.887666
  • Skutki ekstremalnej suszy dla rolników I doradców > Zapis bibliograficzny (APA7): Carlton, J. S., Mase, A. S., Knutson, C. L., Lemos, M. C., Haigh, T., Todey, D. P., & Prokopy, L. S. (2016). The effects of extreme drought on climate change beliefs, risk perceptions, and adaptation attitudes. Climatic Change, 135, 211–226. https://doi.org/10.1007/s10584-015-1561-5
  • Doświadczenie zimy 2013/2014 w UK a gotowość do zmian > Zapis bibliograficzny (APA7): Demski, C., Capstick, S., Pidgeon, N., Sposato, R. G., & Spence, A. (2017). Experience of extreme weather affects climate change mitigation and adaptation responses. Climatic Change, 140, 149–164. https://doi.org/10.1007/s10584-016-1837-4
Tags:
, ,
pocotoeko.pl